Talus Kırığı

Talus Kırığı

Talus Kırığı

Talus kırığı; ayak bileğinde görülen ciddi ortopedik bir problemdir. Ayak ve ayak bileği anatomisi oldukça karmaşık, bir o kadar da güçlü bir yapıya sahiptir. Vücut ağırlığının tamamını taşıması ve gün içerisinde sürekli aktif olması sebebi ile özellikle ayak bileği ekleminde birtakım problemler açığa çıkabilmektedir. Talus kırığı da çeşitli nedenler ile açığa çıkan ve kişide ciddi şikayetlere yol açan bir problemdir.

Talus Kırığı Nedir?

Tibianın oluşturduğu baskıyı topuk kemiği ve diğer ayak kemikleri arasında ölçülü bir şekilde paylaştırmakla yükümlü olan tibia; ayak eklem hareketlerinin düzenli bir şekilde sürdürülmesini sağlamaktadır. Yapılan araştırmalar ve incelemeler sonucunda talus kemiğinin %60’lık bir bölümünü eklem kıkırdağı ile kaplı olduğu tespit edilmiştir. Bu durumda eklem kapsülü dışında herhangi bir kas dokusu tibiaya yapışmamaktadır.

Gerek hareketli yapıda olması gerekse de korunmasız bir anatomiye sahip olması sebepleri ile talus kemiği ve çevresindeki damarlar travmalara çok daha açıktır. Ayak ve bacak arasında köprü işlevini de yerine getiren talus çeşitli nedenler ile kırılabilmektedir.

Nedenleri Nelerdir?

Ayak kırıkları arasında oldukça nadir karşılaşılan talus kırığı probleminin nedenleri aşağıdaki şekilde sıralanabilmektedir;

  •  Yüksekten düşme
  •  Motorlu araçlar ile yaşanan kazalar
  •  Sportif aktivitelerin yanlış şekilde uygulanması

Tanı Süreci

Talus kırığının değerlendirilmesi, kesin tanısının konulması ve nitelik tedavi planlamasının gerçekleştirilebilmesi için birtakım radyolojik tanı araçlarından faydalanılmaktadır. Bilgisayarlı tomografi ve manyetik rezonans araçları ile talus kırığının derecesi belirlenebilmektedir. Aynı zamanda diyagnostik testler ve röntgen grafilerinden de yararlanılmaktadır. 

Talus Kırığı Tedavisi

Talus kırığı problemi; ayak bileğinde şişlik, ödem ve şiddetli ağrı şikayetleri açığa çıkmaktadır. Bu şikayetler hastanın yürüyememesine, ilgili ayağının üzerine basamamasına neden olmaktadır. Aynı zamanda talus kırığı oln kişi ağırlık taşıyamamakta ve ayak bölgesinde önemli derecede hassasiyet yaşamaktadır. 

Tedavi Seçenekleri

Talus kemiği anatomik yapısı gereği oldukça kısıtlı şekilde kanlanmaktadır. Bu nedenle konservatif tedavi seçenekleri çoğu hastada yeterli düzeyde fayda sağlanamamaktadır. Talus kırığı tedavisinde günümüzde hemen hemen her vakada cerrahi tedavi seçeneklerine başvurulmaktadır.

Talus kırığının mutlaka nitelikli yöntemler ile tedavi edilmesi gerekmektedir. Aksi halde ilerleyen süreçte kemik çökmesi ya da artrit ve bu problemlere bağlı şiddetli şikayetler yaşanabilmektedir. 

Acil İlk Yardım Tedavisi

Talar eklem kırığında; ayak parmağından, baldırın üst kısmına kadar ayak ve bacağın etrafını saran, iyi doldurulmuş(well-padded) bir atel uygulanır. Ayağınızı, kalp seviyesinin üzerinde olacak şekilde kaldırın ve her saat başı 20 dakika süreyle veya doktoru görünceye kadar buz uygulayın. Ayağın üzerine hiçbir yük bindirmeyin.

Nadir vakalarda, eğer rontgen filmleri, kemiklerin yerinden oynamadığını ve kemik sıralanmasının bozulmadığını gösterirse, talar kırık; ameliyat olmaksızın tedavi edilebilir. Kırığınızın tedavisi için, altı ile sekiz hafta süreyle ayak ve bacağınız alçıya alınacaktır. Bu süre esnasında, ayağınızın üzerine hiçbir yük bindirmemelisiniz. (ayağınızın üzerine basmamalısınız.) Sonradan, doktorunuz size, hareket silsilesinin yeniden düzeltilmesi ve ayağınızla ayak bileğinizin kuvvetlenmesi için bazı egzersizler verecektir. Çoğu talus kırıkları, geç komplikasyonları en aza indirgemek için ameliyat gerektirir. Ortopedi cerrahı, kemikleri kendi yerlerine dizecek ve parçaları bir arada tutabilmek için metal vidalar kullanacaktır. Eğer kemikten ufak parçalar ayrılmışsa bu kopan parçaların çıkartılması ve eklemin yapısal bütünlüğünün yeniden eski haline getirilmesi için kemik greftlerinin kullanımı gerekebilir.

Ameliyattan sonra, ayağınız altı ile sekiz haftalık bir süre için alçıya alınacak ve üç ayın sonuna kadar ayağınızın üzerine basmayacaksınız. Kemikler iyileşmeye başlayınca, ortopedistiniz kemiğe geri dönen kan miktarını görmek için Manyetik Rezonans(MRI) isteyebilir. Eğer kan sağlanması bozulduysa kemik dokusu ölebilir ve Avasküler Nekroz veya Osteonekroz diye tanımlanan durum ortaya çıkacaktır. Bu durum kemiğin kollapsına (çökmesine) neden olur. Kemiğin iyileşmesi düzgün olsa bile, yıllar sonra siz hala artritlerle yaşıyor olabilirsiniz. Çoğu talus kemiğinin üzeri, kemiklerin diğer her birine karşı düz olarak hareket etmesine olanak sağlayan, eklem kıkırdağıyla kaplıdır. Eğer kıkırdak tahrip edilirse, kemikler, karşısındaki her bir kemiğe sürteceğinden; ağrı ve sertlikler oluşacaktır. Artritlerin tedavileri; aktivite değişiklikleri, ayak bileği-ayak ortozları, eklem kaynaşması, kemik greftleme ve ayak bileği eklemini değiştirmeyi içerir.