Ön çapraz bağ (ÖÇB) dizin sabitliğini sağlayan en önemli yapıdır. ÖÇB yırtığı tanısı muayene ve MR görüntüleme ile konur. Burada hem muayenin hemde MR görüntülemesinin standartlara uygun yapılması çok önemlidir, çünkü aksi durumda yırtık varken fark edilmeyebilir, yokken de varmış gibi algılanabilir. Bu her iki durumda da hastanın hayatını çok kötü etkileyebilecek yanlış tedaviler uygulanabilir. Özellikle yırtığın hemen ertesinde yapılan MR incelemelerinde deneyimsiz ortopedistler ve radyologlar yeni yırtık nedeniyle ödemli bağı sağlam gibi algılayabilirler.
Ön çapraz bağ yırtığı olup tedavi olmayan kişilerin %80 ninde 10 yıl içinde menisküs yırtıkları ve kıkırdak aşınmaları oluşur ve bunlar oluştuktan sonra yapılacak ön çapraz bağ ameliyatları kireçlenmeye engel olmazlar.
Öncelikle kimler mutlaka ameliyat olmalı;
45 yaş altında olanlar,
50 yaş altında amatör spor yapanlar
55 yaş altında basketbol, futbol, tenis gibi ayak basılı iken vücudun döndüğü (pivot hareketi) sporları yapanlar (Kayak ön çapraz bağ yırtığına en çok neden olan sporlardan biriyken, ÖÇB yırtığı amatör kayak yapmaya engel değildir).
Yaşla bağlantısız olarak günlük hayatta dizinde dönme, boşalma olanlar.
Bunların dışında kalan kişiler için ameliyat zorunlu değildir. Ancak fiziksel ve dizi çok iyi durumda olup pivot hareketi yapan sporları yapan 60 yaş civarı hastalara da zaman zaman ameliyat önerilebilir.
Nörolojik hastalığı olanlarda, dizde kireçlenmesi olanlarda, aşırı şişmanlarda (morbid obezlerde) yaşa bağlı olmaksızın karar çok dikkatli karar verilmelidir.
Deniz ALGÜN
Spor Hekimliği • Omuz • Diz • Kalça Artroskopi & Protez
